Wederkeer van die schurk!

door | Spaans leren met humor

Casa Estrella Michelín – Huize Michelin Ster

De gevolgen van de corona-crisis zijn met name voor de Spaanse toeristische sector enorm. Wereldfeesten met miljoenen bezoekers zoals de Feria  of de Semana Santa de Sevilla, de Fallas e.a. zijn afgelast waardoor de horeca miljoenenverliezen leidt. Dit maakt dat de Spaanse “pícaro” straks wellicht weer op de loer ligt om ons een loer te draaien. Je bent gewaarschuwd!

Vertaling naar het Spaans/Nederlands van Luis Dávila’s Galicische strip hieronder:

Casa Estrella MichelínHuize Michelin Ster

  • ¡Mucho gusto! Yo soy Estrella y él es Michelín…  ¿Os hago unos filetes?
  • Welkom, ik ben Ster en hij Michelin…Hebben jullie zin in een steak? 

Wederkeer van die schurk!

Vocabulaire Spaans

Leer de volgende Spaanse woorden.  De werkwoorden van deze woordenlijst zijn uitgelicht.

  • aangenaam = mucho gusto
  • ik = yo
  • hij = él
  • zijn = ser 
  • maken = hacer
  • steak = el bistec / filete
  • schelm = el pícaro

De kleine Spaanse schurk

Ik heb er soms moeite mee als mensen het hebben over hoe “Spanjaarden” zijn al doe ik daar soms zelf ook aan mee. Ik ken diverse delen van Spanje en de contrasten zijn enorm: Galicië, Baskenland, Catalonië of Andalusië zijn zulke verschillende werelden dat ik mij afvraag hoe die “Spanjaard” waar men het over heeft er dan in godsnaam uit moeten zien.

Als landgenoten delen we natuurlijk een aantal zaken deels genetisch, deels cultureels maar het zou mij niets verbazen als bij een experiment blijkt dat de gelijkenissen tussen en Catalaan en een Nederlander of Belg veel groter zijn dan die tussen diezelfde Catalaan, een Andalusiër of een Bask.

Wederkeer van die schurk!

De Canarische filmster Javier Bardem en zijn Madrileense vrouw de actrice Penelope Cruz in de film Jamón Jamón

Pícaro

Bovengenoemde genetica is interessant, zeker als je bedenkt dat een van die cellen verantwoordelijk moet zijn voor die “pícaro” die in ons schuilt, die kleine schurk, schavuit of paljas.

De schelmenroman wordt ook wel picareske roman genoemd naar dat Spaanse woord “picaro”  dat schelm betekent. Het is een literair genre dat in Spanje ontstaat in de 16e en 17e eeuw.

Het brengt ons het verhaal van het harde leven van een sociale verschoppeling.  De schelm treedt meestal op als ik-verteller en is vaak een wees die opgroeit zonder de bescherming van een normale gezinssituatie. Hij is constant onderweg naar nergens en geraakt daarbij van de regen in de drup.

Dit maakt hem wel gewiekst en zorgt ervoor dat hij zijn werkgevers vaak te slim af is. Ondanks zijn kwajongensstreken heeft hij echter een goed hart. Schelmromans bieden ons een scherpere kijk op het leven, de zeden en de leefgewoonten van een bepaalde tijd, wat niet persé wil zeggen dat dit gedateerd hoeft te zijn.

Lazarillo de Tormes

Het eerste voorbeeld van zo’n schelmroman is  het anonieme Lazarillo de Tormes (1554). Daarna volgen Guzmán de Alfarache van Mateo Alemán (1599) en El buscón van Francisco de Quevedo (1604).

In de zeventiende en achttiende eeuw verspreidt het genre zich ook over West-Europa. Een schelmenroman uit de Nederlandse literatuur is Den Vermakelyken Avanturier door Nicolaes Heinsius (1695). Gerbrand Adriaensz. Bredero schrijft een toneelstuk genaamd Den Spaenschen Brabander gebaseerd op de Lazarillo de Tormes.

Wederkeer van die schurk!

Verfilming van het bekende roman “Lazarillo de Tormes” te zien bij Holandalucía (zie hieronder)

Sommige latere romans, zoals Oliver Twist (1838) van Charles Dickens, zijn beïnvloed door de schelmenroman en ook de boeken van Mark Twain over Tom Sawyer en Huckleberry Finn zijn erdoor beïnvloed, evenals de boeken over Dik Trom van Cornelis Johannes Kieviet.

Persoonlijke noot

Nu snap ik ook waarom ik als Spaans kind zo dol was op Pietje Bell, ook zo’n kleine schurk. Op een spreekbeurt van de middelbare school vertelde ik zo gepassioneerd over het kinderboek Pietje Bell in Amerika dat mijn leraar Nederlands “in mijn val trapte” en mij uiteindelijk met een dikke voldoende beloonde, onder het gelach van mijn medestudenten over mijn improvisatie en tot mijn eigen verbazing en opluchting, .

Onder de Spaanse loep

Het regelmatige werkwood “picar” (pico, picas, pica…) heeft in het Spaans diverse betekenissen. Sommige, zoals de laatste in dit rijtje, refereren aan de “streken” van de “pícaro”.

  • prikken / jeuken: van iets scherps zoals de snavel van een vogel of het steken van een bij

Vb. Me pica la nariz / Mijn neus jeukt

  • culinair: een aperitiefje nemen zoals een “tapa” :

Vb. He picado algo y no tengo hambre / Ik heb een tapa gehad en heb nu geen trek meer

  • (fig.) ergens in trappen

Vb. Esa noticia es un bulo pero mucha gente ha picado / Dat bericht is fake nieuws maar velen zijn er ingetrapt

Meer referenties naar Picaro

  • Hacer algo con picardía  = iets doen met een bepaalde sluwheid/kattenkwaad/ondeugendheid
  • Tener picardía  = ondeugend zijn

Vb. Don Juan tenía mucha picardía / Don Juan was zeer ondeugend / verleidelijk

Wederkeer van die schurk!

Spaanstalige films : Lazarillo de Tormes

Klik hier om Spaans te leren terwijl je veel leert over de cultuur van Spanje met een van de klassiekers van de Spaanse literatuur  >>>

Lazarillo de Tormes


Je dood vervelen? Nergens voor nodig!

Klik hier voor de leukste tips die we doorlopend aanvullen >>>


Volg je deze dagen al onze gratis online cursus Spaans?

Laat je mail achter en MIS NIETS MEER ZOALS DE KOMENDE LIVESTREAM VRAGENUURTJE!!!

Klik hier om direct naar de gratis cursus te gaan (zorg dat je ingelogd bent) >>>


Meer Spaanse humor?

Klik hier voor de nieuwe categorie Spaans met humor in ons blog >>>

Superhelden!

Superhelden!

Spaanse humor in tijden van Corona Achtergrondinformatie: Werd precies een week geleden op 12 mei de Internationale Dag van de Zorg gevierd, vandaag krijgen we de kans om onze huisartsen eens in het zonnetje te zetten op Wereld Huisartsendag! In deze periode van...

Wij staan voor je klaar!

Wij staan voor je klaar!

Spaanse humor in tijden van Corona Achtergrond informatie: Op 12 mei wordt wereldwijd de Dag van de Verpleging / Dag van de Zorg gevierd. Een mooie gelegenheid om onze helden in het zonnetje te zetten, zeker nu. In Galicië gaan ze er prat op de beste verplegers te...